Zazdrość u rodzeństwa

Kolejne dziecko wzbogaca życie rodzinne – a jednocześnie wiąże się ze zmianami dla całej rodziny. Podczas gdy cała uwaga skupia się na niemowlęciu, starszemu dziecku często trudno jest dzielić uwagę rodziców – zazdrość nie jest w tej sytuacji niczym niezwykłym. Tutaj dowiedzą się Państwo, w jaki sposób jako rodzice mogą Państwo dobrze wspierać i wzmacniać swoje dziecko w tym okresie.

Pojawienie się niemowlęcia w rodzinie wiąże się z wieloma nowymi doświadczeniami również dla starszego dziecka. Wiele dzieci z niecierpliwością oczekuje na pojawienie się młodszego rodzeństwa i z czułością opiekuje się niemowlęciem. Jednocześnie mogą jednak pojawić się takie uczucia, jak zazdrość czy zawiść. Jest to całkowicie zrozumiałe: dotychczas starsze dziecko znajdowało się w centrum uwagi rodziców. Wraz z narodzinami niemowlęcia musi ono teraz dzielić tę uwagę ze swoim młodszym bratem lub młodszą siostrą. Ponadto dziecko dostrzega, że zmieniają się znane mu dotychczas codzienne rutyny. W związku z tym u wielu dzieci narasta obawa, że będą mniej kochane lub że nie będą już tak ważne jak wcześniej. Jednocześnie nie rozumieją jeszcze, dlaczego niemowlę potrzebuje tak dużo czasu i uwagi, i czują się mniej dostrzegane. Zazdrość jest zatem całkowicie naturalną reakcją na tę nową i nieznaną sytuację.

Typowe reakcje starszego dziecka mogą obejmować:

• Chce, by znów traktowano je jak niemowlę.
• Szybciej reaguje gniewem lub buntem.
• Wycofuje się lub mocno się przywiązuje.
• Odrzuca dziecko.
• Pyta, czy dziecko można ponownie oddać.

Takie zachowanie jest początkowo całkowicie normalne. Państwa dziecko potrzebuje czasu, aby przyzwyczaić się do nowej sytuacji.

Już przed narodzinami dziecka mogą Państwo przygotować je na nową sytuację rodzinną, zmniejszając w ten sposób ewentualne obawy:

Czasami dzieci wyładowują swoje emocje na niemowlęciu. Zachowują się niegrzecznie, popychają je lub szczypią. Dla rodziców jest to często przerażające. Ważne jest, aby interweniować w celu ochrony niemowlęcia – należy jednak zachować spokój i spokojnie wyjaśnić starszemu dziecku, że nie wolno krzywdzić niemowlęcia. Proszę unikać okazywania gniewu lub wyrzutów.

Za zachowaniem starszego dziecka zazwyczaj nie kryje się zła wola, lecz przytłoczenie nową sytuacją. Proszę spróbować ująć w słowa uczucia dziecka, aby poczuło się zrozumiane, ale jednocześnie jasno wyznaczcie granice: „Jesteś zły, bo zajmuję się teraz niemowlęciem, i to jest całkowicie w porządku. Ale nikogo nie szczypiemy ani nie bijemy.”

Pokaż dziecku, jak delikatnie obchodzić się z niemowlęciem, i chwal je za ostrożne zachowanie. Proszę również zapewnić mu możliwości wyrażania swoich uczuć w inny sposób – na przykład poprzez ruch, zabawę lub rozmowę. Dzięki dużej trosce i jasno wyznaczonym granicom Państwa dziecko stopniowo nauczy się dobrze radzić sobie z nową sytuacją rodzinną.